Achtergrond: 

In het kader van de Aanbeveling van de Europese Raad over een Gecoördineerde Uitfasering van Tijdelijke Bescherming, onderzoekt Nederland manieren om bij te dragen aan de toekomstige wederopbouw van Oekraïne door de band tussen begunstigden van tijdelijke bescherming en Oekraïne te versterken. Deze inspanningen zijn erop gericht om voor degenen die in de toekomst bereid en in staat zijn terug te keren, de weg te effenen voor een soepele en duurzame re‑integratie, terwijl wordt gewaarborgd dat ontheemden weloverwogen beslissingen kunnen nemen. Momenteel ondersteunt de Nederlandse overheid dialogen tussen ontheemde Oekraïners in Nederland en vertegenwoordigers van raden van intern ontheemde personen in Oekraïne.

Respondenten: 

19 EMN-leden (inclusief BE) hebben een openbaar antwoord op deze ad hoc vraag verstrekt. 

Bevindingen:

Een voorlopige analyse van de resultaten van de ad hoc vraag toont aan dat:

• De meerderheid van de EMN‑leden op dit moment niet werkt aan specifieke projecten om de band tussen de diaspora van begunstigden van tijdelijke bescherming en Oekraïne te versterken. De meeste bestaande initiatieven in landen zoals ES, LU en LV zijn voornamelijk gericht op sociale integratie, psychologische ondersteuning en het bieden van praktische hulp binnen het gastland, in plaats van op voorbereiding op terugkeer.
• Een aantal EMN‑leden heeft platforms of centra opgericht om culturele en informatieve banden te onderhouden. BE maakt gebruik van het platform helpukraine.brussels om begunstigden van tijdelijke bescherming verbonden te houden met evenementen van de Oekraïense gemeenschap. In CZ betrekt het Oekraïens Consultatiecentrum in Praag de diaspora bij de wederopbouw van Oekraïne. AT onderhoudt contacten met Oekraïense verenigingen en de ambassade om netwerken en de verkenning van de culturele identiteit te bevorderen.
• “Unity Hubs” ontstaan als een model voor toekomstige ondersteuning. FI, NL en SE overwegen of plannen de oprichting van deze hubs, om gecombineerde diensten aan te bieden voor lokale integratie en mogelijke re‑integratie in Oekraïne. SE heeft als voornemen om via zijn hub directe contacten te faciliteren tussen ontheemde Oekraïners en hun land van herkomst.
• Het specifiek in contact brengen van begunstigden van tijdelijke bescherming met intern ontheemden in Oekraïne komt momenteel zelden voor. NL is het enige land dat meldt een actief project op dit gebied te hebben: in juli 2025 werd een dialoogreeks gelanceerd die gericht is op menselijk kapitaal, vertrouwen opbouwen en wederzijds begrip van de uitdagingen in beide regio’s. De meeste andere EMN‑leden, zoals AT, CZ en SE, gaven aan dat zij geen huidige plannen hebben om verbindingen met intern ontheemden in hun activiteiten op te nemen.

Voor meer details kunt u de hierboven toegevoegde compilatie van antwoorden raadplegen.