EMN België organiseerde samen met het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS), het Federaal Agentschap voor de Opvang van Asielzoekers (Fedasil), de Belgische Dienst Vreemdelingenzaken en het Federaal Migratiecentrum (Myria) een conferentie om het Pact vanuit verschillende perspectieven te bekijken, waarbij de nadruk vooral lag op de operationalisering en implementatie ervan.

Aan de conferentie namen onder andere vertegenwoordigers van de EU-instellingen, de lidstaten, het middenveld en NGO's deel.

Hieronder enkele belangrijke takeaways van de conferentie:

• De high-level sprekers gaven inzicht in de uitgebreide politieke onderhandelingen en compromissen die vorm hebben gegeven aan het Pact, en benadrukten de sterke politieke wil om de tekortkomingen van het Pact aan te pakken door samenwerking met verschillende stakeholders.
   
• De Europese Commissie presenteerde het gemeenschappelijk implementatieplan, dat de EU-lidstaten een gestructureerde aanpak biedt om hun nationale implementatieplannen uiterlijk op 12 december 2024 aan te nemen, zodat de nieuwe wetgeving uiterlijk medio 2026 effectief ten uitvoer kan worden gelegd.
   
• De sprekers benadrukten de noodzaak van gedeelde verantwoordelijkheden en de voortdurende ontwikkeling van solidariteitsmechanismen onder moeilijke omstandigheden, en benadrukten de cruciale rol van politieke, juridische en financiële steun voor een effectieve uitvoering.
   
• In de context van het nieuwe grenssysteem werd het belang benadrukt van checks and balances om te zorgen voor robuuste besluitvorming, empirisch onderbouwde beleidsvorming, naleving van de regelgeving voor gegevensbescherming en handhaving van de mensenrechten.
   
• Om goed voorbereid te zijn op veranderende migratiesituaties, de risico's op migratiecrises te beperken en een snelle, efficiënte en gecoördineerde respons tijdens migratiecrises mogelijk te maken, werden alomvattende rampenplannen, ondersteund door essentiële middelen, van cruciaal belang geacht.
   
• Belangrijke uitdagingen met betrekking tot de grondrechten waren onder andere detentiepraktijken, alternatieven voor detentie, capaciteitsopbouw om kwetsbaarheden vast te stellen en aan te pakken, de toegang tot rechtsmiddelen, beroepsprocedures en juridische bijstand.

Het hele team van EMN België wil zijn partners, alle sprekers en deelnemers hartelijk bedanken voor hun waardevolle bijdragen.

Meer bevindingen vindt u in onderstaand conferentieverslag.

Bijkomende informatie en de video's van de presentaties en paneldiscussies kan u hier terugvinden.